#prawo oświatowe
Przygotowanie do egzaminu na stopień nauczyciela mianowanego #prawo oświatowe
Edukacja zdrowotna w szkole od 1 września 2025 r.
W których klasach liceum ogólnokształcącego i technikum będzie realizowany przedmiot edukacja zdrowotna? Jakie działy w podstawie programowej kształcenia ogólnego będą obejmowały treści edukacji zdrowotnej? Jakie metody pracy są rekomendowane przy nauczaniu edukacji zdrowotnej? W jaki sposób należy zorganizować zajęcia edukacji zdrowotnej?
Tylko w zakresie podstawowym mogą być nauczane: język łaciński, muzyka, plastyka, edukacja obywatelska, wychowanie fizyczne, edukacja dla bezpieczeństwa, edukacja zdrowotna, etyka.
Podstawa programowa przedmiotu edukacja zdrowotna realizuje pięć celów kształcenia – wymagań ogólnych oraz sześć umiejętności, których kształcone i rozwijane u uczniów pozwalają zrealizować założone cele do tego przedmiotu.
Podstawa programowa w zakresie przedmiotu edukacja zdrowotna obejmuje dziesięć działów, które odzwierciedlają poszczególne sfery funkcjonowania człowieka:
Dział I. Wartości i postawy
Dział II. Zdrowie fizyczne
Dział III. Aktywność fizyczna
Dział IV. Odżywienie
Dział V. Zdrowie psychiczne
Dział VI. Zdrowie społeczne
Dział VII. Zdrowie seksualne
Dział VIII. Zdrowie środowiskowe
Dział IX. Internet i profilaktyka uzależnień
Dział X. System ochrony zdrowia
W obrębie każdego działu zostało określone pytanie wiodące i wymagania szczegółowe dotyczące wiedzy i umiejętności wskazane za pomocą czynności, które powinien osiągnąć uczeń np. uczeń omawia, wyjaśnia, opisuje, uzasadnia, itd.
Zdrowie jest definiowane jako wartość międzypokoleniowa i międzykulturowa. Godność i szacunek stanowią podstawę budowania relacji międzyludzkich, w szczególności w odniesieniu do zdrowia psychicznego, społecznego i seksualnego. Postawy prospołeczne i altruistyczne oraz kultura wolontariatu pozwolą wyeksponować potencjał możliwych oddziaływań dla dobra wspólnego.
W części działów wprowadzono wymagania fakultatywne, do wyboru przez nauczyciela.
Sposobom pracy z wymaganiami szczegółowymi zostały przyporządkowane cele kształcenia dla tego przedmiotu i wskazane umiejętności, których kształcone i rozwijane u uczniów pozwala zrealizować założone cele.
Nauczyciel powinien zaplanować odpowiednią liczbę godzin dla każdego działu, proporcjonalnie do wymagań szczegółowych i potrzeb uczniów.
Przedmiot ten powinien się koncentrować na aktywizacji uczniów w kierunku życiowej dbałości o zdrowie i zdrowy styl życia, działania profilaktyczne, wzbudzanie empatii względem osób chorych przewlekle i osób z niepełnosprawnościami, umiejętności poszukiwania wiarygodnych i rzetelnych źródeł informacji dotyczących zdrowia oraz świadomego korzystania z systemu opieki zdrowotnej.
Do realizacji edukacji zdrowotnej rekomendowana jest metoda projektu w formach wskazanych w warunkach i sposobie realizacji tej podstawy programowej.
W nauczaniu edukacji zdrowotnej sprawdzą się następujące metody i techniki pracy: praca w grupach, burza mózgów, metaplan, dyskusja, różne formy debat, metoda studiów przypadku i drama.
W realizacji zajęć z edukacji zdrowotnej należy stworzyć uczniom warunki do odpowiedniego kształtowania umiejętności i postaw przez możliwość uczestniczenia w dyskusjach, swobodnego wypowiadania się, dzielenia własnymi doświadczeniami i opiniami. Zajęcia powinny być prowadzone w atmosferze wzajemnego szacunku, poczucia bezpieczeństwa, empatii, rozumienia różnic światopoglądowych i rozwojowych oraz potencjalnych ograniczeń psychofizycznych.
Szczególną wrażliwość nauczyciel powinien wykazać w realizacji bloków dotyczących dojrzewania płciowego i zdrowia seksualnego. Zaleca się zapraszanie na zajęcia z edukacji zdrowotnej specjalistów: pielęgniarki środowiska nauczania i wychowania, higienistki szkolnej, lekarzy, fizjoterapeutów, prawników, terapeutów, dietetyków, specjalistów zdrowia publicznego, diagnostyków laboratoryjnych, farmaceutów oraz specjalistów w zakresie ochrony przyrody i klimatu.
W podstawie programowej kształcenia ogólnego w zakresie przedmiotu edukacja zdrowotna zostały wskazane powiązania z podstawą programową kształcenia ogólnego w zakresie innych przedmiotów, takich jak: wychowanie fizyczne (zakres podstawowy), biologia (zakres podstawowy), etyka (zakres podstawowy), edukacja obywatelska (zakres podstawowy), geografia (zakres podstawowy), informatyka (zakres podstawowy).
Ważne jest kształtowanie u uczniów kompetencji związanych z empatią, asertywnością, wyszukiwaniem, weryfikowaniem i prezentowaniem informacji – takie umiejętności są uwzględniane w wymaganiach szczegółowych w zakresie przedmiotu język polski.
Ważna jest współpraca z psychologiem szkolnym, pedagogiem szkolnym, pielęgniarką środowiska nauczania i wychowania lub higienistką szkolną.
Realizacja edukacji zdrowotnej powinna być również włączona w strategię i plany rozwoju szkoły oraz program wychowawczo-profilaktyczny szkoły we współpracy z rodzicami oraz środowiskiem lokalnym.
Podstawę programową kształcenia ogólnego dla liceum ogólnokształcącego i technikum w zakresie przedmiotu edukacja zdrowotna stosuje się począwszy od roku szkolnego 2025/2026 w stosunku do uczniów klas I-III liceum ogólnokształcącego i klas I-III technikum.
Zajęcia są realizowane w wymiarze 1 godziny tygodniowo w klasach I i II albo w klasach II i III, albo w klasach I i III – łącznie 2 godziny w okresie nauczania.
Zajęcia są organizowane w oddziałach albo w grupach międzyoddziałowych liczących nie więcej niż 24 uczniów.
W przypadku zajęć z obszaru zdrowia psychicznego, seksualnego lub dojrzewania oddział albo grupa międzyoddziałowa mogą być podzielone na mniejsze grupy.
W każdym roku szkolnym przed przystąpieniem do realizacji zajęć nauczyciel prowadzący zajęcia wraz z wychowawcą przeprowadza co najmniej jedno spotkanie informacyjne z rodzicami uczniów niepełnoletnich.
Nauczyciel jest obowiązany przedstawić pełną informację o celach i treściach realizowanego programu nauczania, podręcznikach, materiałach edukacyjnych, materiałach ćwiczeniowych oraz o środkach dydaktycznych.
Za przeprowadzenie tych spotkań odpowiedzialny jest dyrektor szkoły.
Uczeń niepełnoletni nie bierze udziału w zajęciach, jeżeli jego rodzice zgłoszą dyrektorowi szkoły w formie pisemnej rezygnację z udziału ucznia w zajęciach.
Uczeń pełnoletni nie bierze udziału w zajęciach, jeżeli zgłosi dyrektorowi szkoły w formie pisemnej rezygnację ze swojego udziału w zajęciach.
Rezygnację tą składa się w terminie do dnia 25 września danego roku szkolnego.
Zajęcia edukacji zdrowotnej nie podlegają ocenie i nie mają wpływu na promocję ucznia do klasy programowo wyższej ani na ukończenie szkoły przez ucznia.
Danuta Skrzypek
Edukator, menadżer oświaty, wieloletni dyrektor szkoły, specjalista organizacji procesu kształcenia i zarządzania jakością pracy szkoły, zdobywczyni licencji na prowadzenie grantów kuratoryjnych w zakresie: dokumentacji pracy szkoły, bezpieczeństwa uczniów, planowania procesu dydaktyczno-wychowawczego w świetle podstawy programowej kształcenia ogólnego, nauczyciel biologii i chemii w szkołach różnych typów. Laureatka licznych nagród kuratoryjnych i samorządowych; za szczególne zasługi dla oświaty odznaczona medalem KEN.
Dokładamy wszelkich starań, aby zamieszczane informacje były rzetelne i zgodne z aktualną wiedzą. Nie ponosimy jednak odpowiedzialności za ewentualne błędy czy braki w artykule ani za rezultaty działań podjętych na ich podstawie.
Edukacja zdrowotna jako nowy przedmiot w liceum ogólnokształcącym i technikum od dnia 1 września 2025 r.
Na podstawie:- rozp. MEN z dnia 30 stycznia 2018 r. w sprawie podstawy programowej kształcenia ogólnego dla liceum ogólnokształcącego, technikum oraz branżowej szkoły II stopnia (Dz. U. z 2018 r. poz. 467 ze zm.) – ostatnie rozp. ME zmieniające z dnia 6 marca 2025 r. (Dz. U. z 2025 r. poz. 382) - załącznik nr 1;
- rozp. ME z dnia 20 maja 2024 r. w sprawie ramowych planów nauczania dla publicznych szkół (Dz. U. z 2024 r. poz. 781 oraz z 2025 r. poz. 363) – w rozporządzeniu zmieniającym załącznik nr 3, załącznik nr 4 i załącznik nr 6;
- § 3 ust. 1 pkt 2, ust. 2-3, § 5 ust. 1-2, § 6 ust. 1-4 rozp. ME z dnia 7 kwietnia 2025 r. w sprawie sposobu nauczania szkolnego oraz zakresu treści dotyczących wiedzy o życiu seksualnym człowieka, o zasadach świadomego i odpowiedzialnego rodzicielstwa, o wartości rodziny, życia w fazie prenatalnej oraz metodach i środkach świadomej prokreacji zawartych w podstawie programowej kształcenia ogólnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 467).
Tylko w zakresie podstawowym mogą być nauczane: język łaciński, muzyka, plastyka, edukacja obywatelska, wychowanie fizyczne, edukacja dla bezpieczeństwa, edukacja zdrowotna, etyka.
Edukacja zdrowotna w liceum ogólnokształcącym i w technikum
W podstawie programowej kształcenia ogólnego liceum ogólnokształcącego i technikum uchyla się część zatytułowaną „WYCHOWANIE DO ŻYCIA W RODZINIE zakres PODSTAWOWY”, a po części zatytułowanej „WYCHOWANIE DO ŻYCIA W RODZINIE ZAKRES PODSTAWOWY” dodaje się część zatytułowaną „EDUKACJA ZDROWOTNA ZAKRES PODSTAWOWY”Podstawa programowa przedmiotu edukacja zdrowotna realizuje pięć celów kształcenia – wymagań ogólnych oraz sześć umiejętności, których kształcone i rozwijane u uczniów pozwalają zrealizować założone cele do tego przedmiotu.
Podstawa programowa w zakresie przedmiotu edukacja zdrowotna obejmuje dziesięć działów, które odzwierciedlają poszczególne sfery funkcjonowania człowieka:
Dział I. Wartości i postawy
Dział II. Zdrowie fizyczne
Dział III. Aktywność fizyczna
Dział IV. Odżywienie
Dział V. Zdrowie psychiczne
Dział VI. Zdrowie społeczne
Dział VII. Zdrowie seksualne
Dział VIII. Zdrowie środowiskowe
Dział IX. Internet i profilaktyka uzależnień
Dział X. System ochrony zdrowia
W obrębie każdego działu zostało określone pytanie wiodące i wymagania szczegółowe dotyczące wiedzy i umiejętności wskazane za pomocą czynności, które powinien osiągnąć uczeń np. uczeń omawia, wyjaśnia, opisuje, uzasadnia, itd.
Zdrowie jest definiowane jako wartość międzypokoleniowa i międzykulturowa. Godność i szacunek stanowią podstawę budowania relacji międzyludzkich, w szczególności w odniesieniu do zdrowia psychicznego, społecznego i seksualnego. Postawy prospołeczne i altruistyczne oraz kultura wolontariatu pozwolą wyeksponować potencjał możliwych oddziaływań dla dobra wspólnego.
W części działów wprowadzono wymagania fakultatywne, do wyboru przez nauczyciela.
Sposobom pracy z wymaganiami szczegółowymi zostały przyporządkowane cele kształcenia dla tego przedmiotu i wskazane umiejętności, których kształcone i rozwijane u uczniów pozwala zrealizować założone cele.
Nauczyciel powinien zaplanować odpowiednią liczbę godzin dla każdego działu, proporcjonalnie do wymagań szczegółowych i potrzeb uczniów.
Przedmiot ten powinien się koncentrować na aktywizacji uczniów w kierunku życiowej dbałości o zdrowie i zdrowy styl życia, działania profilaktyczne, wzbudzanie empatii względem osób chorych przewlekle i osób z niepełnosprawnościami, umiejętności poszukiwania wiarygodnych i rzetelnych źródeł informacji dotyczących zdrowia oraz świadomego korzystania z systemu opieki zdrowotnej.
Do realizacji edukacji zdrowotnej rekomendowana jest metoda projektu w formach wskazanych w warunkach i sposobie realizacji tej podstawy programowej.
W nauczaniu edukacji zdrowotnej sprawdzą się następujące metody i techniki pracy: praca w grupach, burza mózgów, metaplan, dyskusja, różne formy debat, metoda studiów przypadku i drama.
W realizacji zajęć z edukacji zdrowotnej należy stworzyć uczniom warunki do odpowiedniego kształtowania umiejętności i postaw przez możliwość uczestniczenia w dyskusjach, swobodnego wypowiadania się, dzielenia własnymi doświadczeniami i opiniami. Zajęcia powinny być prowadzone w atmosferze wzajemnego szacunku, poczucia bezpieczeństwa, empatii, rozumienia różnic światopoglądowych i rozwojowych oraz potencjalnych ograniczeń psychofizycznych.
Szczególną wrażliwość nauczyciel powinien wykazać w realizacji bloków dotyczących dojrzewania płciowego i zdrowia seksualnego. Zaleca się zapraszanie na zajęcia z edukacji zdrowotnej specjalistów: pielęgniarki środowiska nauczania i wychowania, higienistki szkolnej, lekarzy, fizjoterapeutów, prawników, terapeutów, dietetyków, specjalistów zdrowia publicznego, diagnostyków laboratoryjnych, farmaceutów oraz specjalistów w zakresie ochrony przyrody i klimatu.
W podstawie programowej kształcenia ogólnego w zakresie przedmiotu edukacja zdrowotna zostały wskazane powiązania z podstawą programową kształcenia ogólnego w zakresie innych przedmiotów, takich jak: wychowanie fizyczne (zakres podstawowy), biologia (zakres podstawowy), etyka (zakres podstawowy), edukacja obywatelska (zakres podstawowy), geografia (zakres podstawowy), informatyka (zakres podstawowy).
Ważne jest kształtowanie u uczniów kompetencji związanych z empatią, asertywnością, wyszukiwaniem, weryfikowaniem i prezentowaniem informacji – takie umiejętności są uwzględniane w wymaganiach szczegółowych w zakresie przedmiotu język polski.
Ważna jest współpraca z psychologiem szkolnym, pedagogiem szkolnym, pielęgniarką środowiska nauczania i wychowania lub higienistką szkolną.
Realizacja edukacji zdrowotnej powinna być również włączona w strategię i plany rozwoju szkoły oraz program wychowawczo-profilaktyczny szkoły we współpracy z rodzicami oraz środowiskiem lokalnym.
Podstawę programową kształcenia ogólnego dla liceum ogólnokształcącego i technikum w zakresie przedmiotu edukacja zdrowotna stosuje się począwszy od roku szkolnego 2025/2026 w stosunku do uczniów klas I-III liceum ogólnokształcącego i klas I-III technikum.
Zajęcia są realizowane w wymiarze 1 godziny tygodniowo w klasach I i II albo w klasach II i III, albo w klasach I i III – łącznie 2 godziny w okresie nauczania.
Zajęcia są organizowane w oddziałach albo w grupach międzyoddziałowych liczących nie więcej niż 24 uczniów.
W przypadku zajęć z obszaru zdrowia psychicznego, seksualnego lub dojrzewania oddział albo grupa międzyoddziałowa mogą być podzielone na mniejsze grupy.
W każdym roku szkolnym przed przystąpieniem do realizacji zajęć nauczyciel prowadzący zajęcia wraz z wychowawcą przeprowadza co najmniej jedno spotkanie informacyjne z rodzicami uczniów niepełnoletnich.
Nauczyciel jest obowiązany przedstawić pełną informację o celach i treściach realizowanego programu nauczania, podręcznikach, materiałach edukacyjnych, materiałach ćwiczeniowych oraz o środkach dydaktycznych.
Za przeprowadzenie tych spotkań odpowiedzialny jest dyrektor szkoły.
Uczeń niepełnoletni nie bierze udziału w zajęciach, jeżeli jego rodzice zgłoszą dyrektorowi szkoły w formie pisemnej rezygnację z udziału ucznia w zajęciach.
Uczeń pełnoletni nie bierze udziału w zajęciach, jeżeli zgłosi dyrektorowi szkoły w formie pisemnej rezygnację ze swojego udziału w zajęciach.
Rezygnację tą składa się w terminie do dnia 25 września danego roku szkolnego.
Zajęcia edukacji zdrowotnej nie podlegają ocenie i nie mają wpływu na promocję ucznia do klasy programowo wyższej ani na ukończenie szkoły przez ucznia.
Danuta Skrzypek
Edukator, menadżer oświaty, wieloletni dyrektor szkoły, specjalista organizacji procesu kształcenia i zarządzania jakością pracy szkoły, zdobywczyni licencji na prowadzenie grantów kuratoryjnych w zakresie: dokumentacji pracy szkoły, bezpieczeństwa uczniów, planowania procesu dydaktyczno-wychowawczego w świetle podstawy programowej kształcenia ogólnego, nauczyciel biologii i chemii w szkołach różnych typów. Laureatka licznych nagród kuratoryjnych i samorządowych; za szczególne zasługi dla oświaty odznaczona medalem KEN.
Dokładamy wszelkich starań, aby zamieszczane informacje były rzetelne i zgodne z aktualną wiedzą. Nie ponosimy jednak odpowiedzialności za ewentualne błędy czy braki w artykule ani za rezultaty działań podjętych na ich podstawie.
Interesuje Cię ta tematyka? Przeczytaj również:
Najbardziej aktualne artykuły:
