Jakie działania podejmuje szkoła od dnia 1 września 2024 r. związane z higieną i bezpieczeństwem? Jak dokonywać łączenia dzieci i uczniów na lekcjach religii lub etyki? W jakich sytuacjach szkolnych nie wlicza się ocen uczniów z religii i etyki do średniej ocen? Jak prowadzić naukę udzielania pierwszej pomocy w szkołach? Jak udostępniać dzieciom w szkole owoce, warzywa i mleko? Higiena i bezpieczeństwo
Na podstawie:
- § 8 ust. 1–2 rozp. MENiS z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach (Dz. U. z 2020 r. poz. 1604 i z 2024 r. poz. 933).
Od roku szkolnego 2024/2025 zostały rozszerzone treści rozporządzenia dotyczące środków higieny osobistej, które należy zapewnić w pomieszczeniach sanitarnohigienicznych szkoły. Są to w szczególności:
1) mydło do rąk;
2) ręczniki papierowe lub suszarki do rąk;
3) papier toaletowy.
Zapis nie wskazuje, jaki rodzaj mydła należy zapewnić uczniom w pomieszczeniach sanitarnohigienicznych – czy ma to być mydło w płynie, czy w kostkach; przy każdej umywalce, czy np. jeden zbiornik z mydłem na 2-3 umywalki. Decyduje o tym dyrektor szkoły, mając na uwadze wielkość pomieszczeń sanitarnohigienicznych, potrzeby uczniów w tym zakresie i optymalne wykorzystanie środków higieny osobistej. Podobnie z pozostałymi środkami higieny osobistej – czy np. papier toaletowy powinien być umieszczony w każdej kabinie w toalecie, czy jedna duża rolka papieru w pojemniku umieszczona na ścianie pomieszczenia z toaletami.
Pełny zapis § 8 ust. 1–2 rozporządzenia brzmi:
„§ 8.1. W pomieszczeniach sanitarnohigienicznych zapewnia się ciepłą i zimną wodę oraz środki higieny osobistej, w szczególności:
1) mydło do rąk;
2) ręczniki papierowe lub suszarki do rąk;
3) papier toaletowy.
2. Urządzenia sanitarnohigieniczne są utrzymywane w czystości i w stanie pełnej sprawności technicznej”.
Organizacja pracy religii i etyki
Na podstawie:
- § 1 ust. 1, § 2 ust. 1 i 1a–1e, § 3 ust. 2–3 rozp. MEN z dnia 14 kwietnia 1992 r. w sprawie warunków i sposobu organizowania nauki religii w publicznych przedszkolach i szkołach (Dz. U. z 2020 r. poz. 983 i z 2024 r. poz. 1158);
- § 18 ust.1 i § 19 ust.1 rozp. MEN z dnia 22 lutego 2019 r. w sprawie oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy w szkołach publicznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 2572 i z 2024 r. poz. 438).
W publicznych przedszkolach i oddziałach przedszkolnych w publicznych szkołach podstawowych organizuje się naukę religii na życzenie rodziców. W publicznych szkołach podstawowych i szkołach ponadpodstawowych organizuje się naukę religii i etyki:
1) w szkołach podstawowych – na życzenie rodziców,
2) w szkołach ponadpodstawowych – na życzenie rodziców lub samych uczniów: po osiągnięciu pełnoletności o pobieraniu nauki religii i etyki decydują uczniowie.
Przedszkole i szkoła organizują naukę religii w grupie obejmującej dzieci danego oddziału lub uczniów danego oddziału lub danej klasy, jeżeli na naukę religii w danym oddziale lub danej klasie zgłosi się nie mniej niż siedmioro dzieci lub siedmioro uczniów tego oddziału lub tej klasy.
W sytuacji, kiedy na naukę religii w przedszkolu lub szkole zgłosi się w danym oddziale lub danej klasie mniej niż siedmioro dzieci lub siedmioro uczniów, to przedszkole lub szkoła organizują naukę religii w grupie międzyoddziałowej lub międzyklasowej.
Przedszkole i szkoła mogą (a więc nie muszą) organizować naukę religii również w grupach międzyoddziałowych lub międzyklasowych, jeśli:
1) na naukę religii zgłosiło się 7 lub więcej dzieci lub uczniów w poszczególnych oddziałach lub klasach (np. w jednej klasie na naukę religii zgłosiło się 12 uczniów, a w kolejnej kasie zgłosiło się 10 uczniów – grupa międzyoddziałowa lub międzyklasowa może liczyć 22 uczniów);
2) na naukę religii zgłosiło się 7 lub więcej dzieci lub uczniów w poszczególnych oddziałach lub klasach, a w innych oddziałach lub klasach zgłosiło się mniej niż 7 dzieci lub uczniów (np. w jednej klasie na naukę religii zgłosiło się 14 uczniów, a w kolejnej kasie zgłosiło się 6 uczniów – grupa międzyoddziałowa lub międzyklasowa może liczyć 20 uczniów).
Liczba dzieci w łączonej grupie międzyoddziałowej w przedszkolu nie może przekraczać 25. Liczba uczniów w łączonej grupie międzyoddziałowej lub międzyklasowej w klasach I–III szkoły podstawowej nie może przekraczać 25. Natomiast liczba uczniów w łączonej grupie międzyoddziałowej lub międzyklasowej w pozostałych klasach szkoły podstawowej i szkoły ponadpodstawowej nie może przekraczać 28.
W szkole podstawowej grupa międzyklasowa może obejmować uczniów klas I–III, IV–VI lub VII–VIII.
Zgodne z powyższymi standardami organizowane są zajęcia z etyki, w zależności od liczby zgłoszonych uczniów na te zajęcia.
Dla uczniów, którzy nie korzystają z nauki religii lub etyki, szkoła jest obowiązana zapewnić opiekę lub zajęcia wychowawcze w czasie trwania lekcji religii lub etyki.
Od roku szkolnego 2024/2025 uczniowi, który otrzyma
świadectwo promocyjne do klasy programowo wyższej z wyróżnieniem do średniej rocznych ocen klasyfikacyjnych
nie będzie się wliczało rocznych ocen klasyfikacyjnych uzyskanych z religii lub etyki. Będzie się wliczało tylko
roczne oceny klasyfikacyjne uzyskane
z dodatkowych zajęć edukacyjnych, jeśli uczeń na takie zajęcia będzie uczęszczał.
Od roku szkolnego 2024/2025 uczniowi, który otrzyma
świadectwo ukończenia szkoły z wyróżnieniem do średniej końcowych ocen klasyfikacyjnych
nie będzie się wliczało końcowych ocen klasyfikacyjnych uzyskanych z religii lub etyki. Będzie się wliczało
tylko końcowe oceny klasyfikacyjne uzyskane
z dodatkowych zajęć edukacyjnych, jeśli uczeń na takie zajęcia będzie uczęszczał.
Nauka udzielania pierwszej pomocy w szkołach
Na podstawie:
- § 2 ust. 1 pkt 2 lit. c rozp. ME z dnia 20 maja 2024 r. w sprawie ramowych planów nauczania dla publicznych szkół (Dz. U. z 2024 r. poz. 781);
- wypowiedzi z konferencji prasowej z dnia 2 lipca 2024 r., która odbyła się w MEN z udziałem Minister Edukacji Barbary Nowackiej, sekretarza stanu w MEN Katarzyny Lubnauer i Prezesa Zarządu Fundacji WOŚP Jerzego Owsiaka na temat współpracy MEN i WOŚP, która dotyczyła nauczania pierwszej pomocy w szkołach.
W zmienionej podstawie programowej kształcenia ogólnego, która obowiązuje od 1 września 2024 r., w klasach I–III szkoły podstawowej, w wymaganiach z zakresu edukacji przyrodniczej została dodana znajomość podstawowych zasad udzielenia pierwszej pomocy.
W klasach starszych szkół podstawowych i w szkołach ponadpodstawowych zajęcia z udzielania pierwszej pomocy będą odbywać się w czasie zajęć z wychowawcą: w szkołach podstawowych (w klasach IV–VII) i ponadpodstawowych (w klasach II–IV liceum ogólnokształcącego, II–V technikum oraz II i III branżowej szkoły I stopnia). Uczniowie klasy VIII szkoły podstawowej i klasy I szkół ponadpodstawowych uczą się udzielania pierwszej pomocy na zajęciach
Edukacja dla bezpieczeństwa. Od dnia 1 września 2024 r. w szkołach będzie prowadzona nauka udzielania pierwszej pomocy na wszystkich etapach edukacji. Nauczyciele w zakresie udzielania pierwszej pomocy zostaną przeszkoleni przez instruktorów fundacji WOŚP. Oprócz szkoleń prowadzonych dla nauczycieli przez instruktorów WOŚP nauczyciele otrzymają też pomoc z Ośrodka Rozwoju Edukacji.
Na Zintegrowanej Platformie Edukacyjnej, dostępnej dla każdego nauczyciela, będą udostępnione wspólne materiały ORE i WOŚP dotyczące szkolenia nauczycieli z zakresu udzielania pierwszej pomocy.
Fundacja WOŚP od 2006 r. prowadzi program edukacyjny „Ratujemy i Uczymy Ratować”. Jest on przeznaczony dla uczniów klas I–III szkół podstawowych. Szkoły przystępują do programu dobrowolnie. Fundacja przekazuje im bezpłatnie fantomy do nauki resuscytacji, podręczniki, filmy i materiały dydaktyczne. Dodatkowo realizuje bezpłatne szkolenia dla nauczycieli, aby pomóc im w przygotowaniu się do prowadzenia zajęć z dziećmi. Jak podała fundacja, w latach 2006–2023 programem zostało objętych ponad 30,9 tys. nauczycieli, a blisko 3 miliony dzieci nauczyło się podstaw pierwszej pomocy.
Od roku szkolnego 2024/2025 ramowy plan nauczania określa między innymi zajęcia z wychowawcą, w szczególności zajęcia, które dotyczą:
1) istotnych problemów społecznych, zdrowotnych, prawnych, finansowych, klimatycznych i ochrony środowiska;
2) nauki udzielania pierwszej pomocy.
Program w zakresie udostępniania dzieciom uczęszczającym do szkół podstawowych owoców, warzyw i mleka
Na podstawie:
- rozp. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 sierpnia 2024 r. w sprawie szczegółowego zakresu zadań realizowanych przez Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa związanych z wdrożeniem na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej programu dla szkół (Dz. U. z 2024 r. poz. 1276).
Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa (KOWR) realizuje zadania związane z wdrożeniem programu w zakresie udostępniania dzieciom owoców, warzyw i mleka zgodnie z terminami i sposobem wskazanym w ww. rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
Program jest przeznaczony dla dzieci uczęszczających w roku szkolnym 2024/2025 do klas I–V szkół podstawowych, ogólnokształcących szkół muzycznych I stopnia oraz do klas I i II ogólnokształcących szkół baletowych.
Podmioty zwane dostawcami, które ubiegają się o zatwierdzenie przez KOWR zobowiązań związanych z dostarczaniem do szkół owoców, warzyw lub mleka, wypełniają wniosek z oświadczeniem zgodnie z wzorem wskazanym w rozporządzeniu. O zatwierdzenie przez KOWR może także ubiegać się szkoła podstawowa, która do wniosku dołącza oświadczenie zawierające zobowiązanie wskazane w rozporządzeniu.
W terminie do dnia
27 września 2024 r. oraz w terminie do dnia
14 lutego 2025 r. – w przypadku udostępniania owoców i warzyw lub mleka w okresach wskazanych w rozporządzeniu – szkoła podstawowa, która uzyskała zatwierdzenie, przekazuje dyrektorowi oddziału terenowego KOWR właściwemu ze względu na miejsce położenia szkoły podstawowej oświadczenie, które zawiera informacje dotyczące:
1) liczby dzieci, w których imieniu rodzice lub opiekunowie prawni wyrazili zgodę na udostępnianie im odpowiednio owoców i warzyw lub mleka;
2) okresów udostępniania w szkole podstawowej owoców i warzyw lub mleka przez podanie tygodni, o których mowa w załączniku nr 1 i w załączniku nr 2 do rozporządzenia.
Szkoły podstawowe, które nie ubiegają się o zatwierdzenie przez KOWR, mogą uczestniczyć w programie, udostępniając dzieciom:
1) owoce i warzywa dostarczone przez dostawców, którzy uzyskali zatwierdzenie w odniesieniu do owoców i warzyw
lub
2) mleko dostarczone przez dostawców, którzy uzyskali zatwierdzenie w odniesieniu do mleka.
Dostawcy, którzy uzyskali zatwierdzenie w odniesieniu do owoców i warzyw, oraz dostawcy, którzy otrzymali zatwierdzenie w odniesieniu do mleka, zawierają ze szkołami podstawowymi umowę nieodpłatnego dostarczania owoców i warzyw do szkół w celu udostępniania ich dzieciom.
Umowy, które zawiera szkoła ze wskazanymi dostawcami, zawierają treści wskazane w rozporządzeniu.
Szkoły podstawowe, które zawarły umowę z dostawcami, prowadzą:
1) bieżącą ewidencję owoców i warzyw dostarczanych i udostępnianych w ramach programu;
2) bieżącą ewidencję mleka dostarczonego i udostępnianego w ramach programu.
Owoce i warzywa są udostępniane dzieciom zgodnie z warunkami i wymaganiami określonymi w załączniku nr 1 do rozporządzenia, a mleko jest udostępniane dzieciom zgodnie z warunkami i wymaganiami określonymi w załączniku nr 2 do rozporządzenia.
Każdą porcję owoców i warzyw udostępnia się dzieciom innego dnia. W każdym tygodniu każdemu dziecku udostępnia się co najmniej 2 porcje owoców i warzyw. Wskazane w zał. nr 1 do rozporządzenia owoce i warzywa udostępnia się dzieciom w stanie gotowym do bezpośredniego spożycia, w tym samym dniu, w którym zostały dostarczone do szkoły podstawowej.
Każda porcję mleka udostępnia się dzieciom innego dnia. W każdym tygodniu każdemu dziecku udostępnia się co najmniej 1 i nie więcej niż 4 porcje mleka.
W szkołach, których dzieciom wydaje się regularne posiłki, porcji owoców i warzyw lub porcji mleka, nie udostępnia się na przerwach międzylekcyjnych, na których są wydawane takie posiłki.
Danuta Skrzypek Edukator, menadżer oświaty, wieloletni dyrektor szkoły, specjalista organizacji procesu kształcenia i zarządzania jakością pracy szkoły, zdobywczyni licencji na prowadzenie grantów kuratoryjnych w zakresie: dokumentacji pracy szkoły, bezpieczeństwa uczniów, planowania procesu dydaktyczno-wychowawczego w świetle podstawy programowej kształcenia ogólnego, nauczyciel biologii i chemii w szkołach różnych typów. Laureatka licznych nagród kuratoryjnych i samorządowych; za szczególne zasługi dla oświaty odznaczona medalem KEN. Dokładamy wszelkich starań w celu umieszczania prawdziwych i pełnych informacji. Nie ponosimy jednak odpowiedzialności za rezultaty działań podjętych w oparciu o zamieszczone w artykule informacje lub ewentualne błędy czy braki w artykule.